Ondernemen met ADHD of ADD: gebruik je kwaliteiten

Voor velen met ADD of ADHD kan een traditionele baan met strikte structuren en weinig afwisseling een grote uitdaging zijn. Misschien heb je moeite met het volgen van regels, ben je snel verveeld, of ervaar je dat je creativiteit en energie worden onderdrukt. Als ervaringsdeskundige die al meer dan tien jaar met ADD leeft, heb ik ervaren dat deze kenmerken niet per se nadelen hoeven te zijn. Het ondernemerschap biedt misschien antwoord op de uitdagingen. Als ADHD'er heb je namelijk bepaalde kwaliteiten die je goed kunt inzetten als je eigen baas bent.

Wanneer ik over ADHD schrijf in dit artikel, verwijs ik ook naar ADHD-I, wat vroeger bekendstond als ADD. Veel eigenschappen en kwaliteiten zijn voor alle subtypes

ADHD en werk: een grote uitdaging!

Als je al een paar keer een negatieve carrièrewending hebt meegemaakt, ga je misschien denken dat er iets mis met je is. Dat is niet het geval. Je zat gewoon niet op de goede plek. Ondernemen met ADD/ADHD zou voor jou het antwoord kunnen zijn. Want de eigenschappen die je in een (groot) bedrijf in de weg zitten, zijn voor ondernemers juist belangrijke kwaliteiten! Hier vind je alles over ondernemen met ADHD.

Is het ondernemerschap het antwoord?

Mensen met ADHD of ADD passen vaak niet in het standaard stramien van school of de reguliere werkvloer. Niet iedereen is in de wieg gelegd om netjes elke dag van 9 tot 5 op kantoor te verschijnen. Terwijl anderen gedijen bij voorspelbaarheid en routine, zoek jij misschien naar vrijheid, creativiteit, en variatie. Dit maakt het ondernemerschap een aantrekkelijke optie. In plaats van gebonden te zijn aan een vaste werkstructuur, kun je als ondernemer je eigen ritme bepalen, werken aan projecten die je interesseren, en de vrijheid hebben om buiten de gebaande paden te denken.

De kwaliteiten van het ADHD-brein die goed van pas komen bij ondernemen

Dat je behoefte hebt aan creativiteit, afwisseling, vrijheid en uitdaging heb je gemeen met een groot aantal CEO’s van grote bedrijven en start-ups. Sterker nog, veel van hen zijn je voorgegaan en zijn dankzij hun ADD of ADHD gaan ondernemen. Denk aan Richard Branson (Virgin) of Ingvar Kamprad (IKEA). Als ondernemer kun je het namelijk helemaal op jouw manier doen! Het bekende en toonaangevende ondernemersblad Forbes noemt AD(H)D daarom zelfs de “Superkracht van de Ondernemer”. De Nederlandse David Kellerman heeft ADHD en stond in de Forbes 30 under 30; hier lees je zijn verhaal.

Wanneer je voor een (groot) bedrijf werkt, is je functie vaak beperkt. Je hebt een paar taken, die je goed moet uitvoeren. Maar misschien kijk jij verder dan je taken. Misschien heb jij kwaliteiten die je perfect tot uiting kan brengen als zelfstandig ondernemer of freelancer. De volgende eigenschappen maken van jou (inclusief ADD) de perfecte ondernemer.

Creativiteit

Eén van de meest waardevolle eigenschappen die ADD met zich meebrengt, is creativiteit. Dit vermogen om buiten de lijntjes te kleuren en op een unieke manier naar problemen te kijken, is precies wat je nodig hebt om te innoveren in het ondernemerschap. Mensen met ADD zien vaak mogelijkheden waar anderen deze over het hoofd zien, wat hen in staat stelt om producten of diensten te ontwikkelen die echt impact maken.

Flexibiliteit en vrijheid

Als ondernemer met ADD heb je de vrijheid om je dag in te delen zoals het jou uitkomt. Of je nu het beste presteert midden in de nacht of juist vroeg in de ochtend, je bent vrij om te werken wanneer je het meest productief bent. Dit maakt het makkelijker om te voldoen aan de behoefte aan afwisseling en uitdaging die velen met ADD ervaren.

Energie en enthousiasme

Veel mensen met ADHD hebben een enorme hoeveelheid energie en een grote dosis enthousiasme. Waar anderen na een dag werken uitgeput zijn, kan iemand met ADHD juist nog barsten van de energie. Dit kan een groot voordeel zijn in het ondernemerschap, waar lange dagen en een constante drive nodig zijn om je bedrijf op te bouwen en te laten groeien. In mijn eigen ervaring heeft dit vermogen om door te gaan, zelfs als anderen al zijn afgehaakt, me geholpen om vooruitgang te boeken en uitdagingen te overwinnen.

Snel schakelen

Een andere kwaliteit die veel mensen met ADHD hebben is het vermogen om snel te schakelen tussen verschillende taken. Dit kan binnen een traditionele werkomgeving als een nadeel worden gezien, maar voor een ondernemer is het juist een kracht. Het vermogen om snel te reageren op veranderingen, verschillende rollen binnen je bedrijf te vervullen, en meerdere ballen tegelijk in de lucht te houden, maakt je tot een flexibele en wendbare ondernemer.

Verbanden leggen en trends zien

Een van de verborgen kwaliteiten van mensen met ADD is het vermogen om snel verbanden te leggen en patronen te herkennen. Waar anderen misschien vastzitten in één manier van denken, zie jij vaak snel hoe verschillende aspecten van een probleem samenhangen. Dit maakt je in staat om trends te zien voordat ze mainstream worden en daarop in te spelen. Als ondernemer kun je dit talent inzetten om nieuwe marktkansen te ontdekken en innovatieve oplossingen te ontwikkelen die je concurrenten nog niet hebben opgemerkt.

Snel inspelen op veranderingen

In de snelle en dynamische wereld van het ondernemerschap is het vermogen om snel te reageren op veranderingen cruciaal. Mensen met ADD zijn vaak flexibel en kunnen snel schakelen tussen verschillende taken en uitdagingen. Dit maakt je bijzonder goed in staat om in te spelen op onverwachte ontwikkelingen in de markt. Of het nu gaat om het aanpassen van je bedrijfsstrategie of het lanceren van een nieuw product, je kunt snel handelen en je bedrijf in de juiste richting sturen.

Doorzettingsvermogen

Ondernemen is geen sprint, maar een marathon. Het vergt doorzettingsvermogen om de ups en downs van het ondernemerschap te doorstaan. Mensen met ADHD worden vaak gekenmerkt door vasthoudendheid. Vooral als we gepassioneerd zijn over een project. Waar anderen misschien zouden opgeven, blijven wij doorgaan totdat we ons doel bereiken. Deze eigenschap helpt je niet alleen om moeilijke tijden door te komen, maar zorgt er ook voor dat je je bedrijf naar een hoger niveau tilt.

Innovatief denken

Mensen met ADHD hebben vaak een uniek vermogen om problemen vanuit een ander perspectief te benaderen. Dit innovatieve denken is een enorme troef in het ondernemerschap. Het stelt ons in staat om creatieve oplossingen te bedenken voor uitdagingen waar anderen geen antwoord op hebben. Dit maakt je bedrijf niet alleen onderscheidend, maar ook in staat om voortdurend te vernieuwen en te groeien.

Leiderschap en empathie

Ondernemers met ADHD zijn vaak sociaal vaardig en kunnen zich goed inleven in anderen. Dit maakt ons tot empathische leiders die sterk zijn in het opbouwen van relaties met klanten, partners, en medewerkers. Ons vermogen om ons in te leven in de behoeften van anderen helpt ons niet alleen om betere producten of diensten te ontwikkelen, maar mogelijk ook om een loyaal team om ons heen te verzamelen dat samen met ons aan de groei van ons bedrijf werkt.

Risicobereidheid

Ondernemen is altijd een sprong in het diepe, en het nemen van risico's hoort daarbij. Mensen met ADHD zijn vaak minder bang om risico's te nemen en zien eerder de kansen dan de gevaren. Dit geeft je het vertrouwen om nieuwe ideeën uit te proberen en buiten de gebaande paden te treden. Die risicobereidheid kan het verschil maken tussen een doorsnee bedrijf en een baanbrekend succes.

Dagdromen en creatieve Inzichten: De kracht van het Default Mode Network

Mensen met ADHD-I (voorheen ADD) zoals ik, staan erom bekend dat we vaak dagdromen en dat onze gedachten afdwalen. Dit wordt aangedreven door het zogenoemde default mode network (DMN) in de hersenen. Dit netwerk is actief wanneer je niet gefocust bent op de buitenwereld, maar juist op innerlijke gedachten en ideeën. Hoewel dit in een traditionele werksetting als ongeconcentreerd kan worden gezien, is het in het ondernemerschap een enorme kracht. Tijdens deze momenten van mind wandering ontstaan vaak de meest creatieve inzichten en onverwachte oplossingen voor complexe problemen. Als ondernemer kun je deze eigenschap benutten door ruimte te maken voor ongestructureerd denken, wat leidt tot innovatieve ideeën die je bedrijf verder kunnen brengen. Lees hier meer over het DMN.

Iemand met ADHD of ADD durft risico’s nemen

Nergens is een schip zo veilig als in de haven. Maar dat is niet waarvoor een schip is gemaakt. Of, zoals Thomas van Aquino het zei: “Als het hoogste doel van een kapitein zou zijn, zijn schip te behouden, zou hij het voor altijd in de haven houden.” Ondernemen is risico’s nemen. Het aantal mensen dat eigenlijk zou willen ondernemen, maar dit uiteindelijk – uit angst voor de risico’s – niet doet, is enorm. Iemand met ADD of ADHD is van nature vaak meer bereid om risico’s te nemen. Ondernemen is voor jou niet eng, maar biedt kansen.

De valkuilen van ondernemen met ADHD-brein

Hoewel ADHD je veel voordelen kan bieden als ondernemer, zijn er ook uitdagingen waar je rekening mee moet houden. Er zijn bepaalde taken die je waarschijnlijk een stuk minder goed liggen. Denk alleen al aan het bijhouden van de administratie. Voor de kwartaalaangifte moet je bijvoorbeeld al een heel gestructureerde administratie bijhouden. Om over het opstellen van de jaarrekening en balans nog maar te zwijgen.

Zelf heb ik geleerd dat het belangrijk is om bewuste keuzes te maken en niet te vervallen in impulsiviteit. Het is verleidelijk om elke kans die voorbij komt te grijpen, maar het is essentieel om focus te behouden en je energie te richten op de projecten die echt het verschil maken.

Hier volgen een paar mogelijk valkuilen van ADHD in het ondernemerschap.

Structuur en planning

Ondernemen vraagt om een zekere mate van organisatie, iets waar veel mensen met ADHD moeite mee hebben. Het bijhouden van administratie, het op tijd indienen van belastingaangiftes, en het onderhouden van een gestructureerde planning kunnen uitdagingen zijn. Het is daarom slim om deze taken uit te besteden aan iemand die hierin gespecialiseerd is. Zelf werk ik bijvoorbeeld samen met een boekhouder, wat me helpt om mijn financiën op orde te houden en me te concentreren op de aspecten van het ondernemerschap waar ik echt goed in ben.

Het gevaar van overweldiging

Omdat je als ondernemer vaak met veel verschillende dingen tegelijk bezig bent, is er ook het risico dat je jezelf overweldigd voelt. Dit kan leiden tot stress en zelfs burn-out. Het is belangrijk om regelmatig pauzes te nemen, je grenzen te bewaken, en eventueel een coach of mentor in te schakelen die je kan helpen om de focus te behouden en je doelen te bereiken.

Routinematig werk en afleiding

Helaas, routinematig werk is nooit helemaal te voorkomen. Door met ADD en ADHD te gaan ondernemen kun je de hoeveelheid routinematig werk wel terugdringen en zorgen voor meer afwisseling. Maar sommige dingen zijn nu eenmaal noodzakelijk om een bedrijf draaiend te houden. Gelukkig is routinematig werk makkelijk uit te besteden, bijvoorbeeld aan freelancers of ZZP-ers.

Als je creativiteit in impulsiviteit verandert?

Als ondernemer met ADD of ADHD loop je het risico dat je doorslaat in je kracht. Dankzij je grote creativiteit zie je overal kansen en mogelijkheden. Maar elke kans is als een zaadje. Het moet geplant worden in een vruchtbare bodem en voldoende zorg (water, licht) krijgen om te kunnen opbloeien. Voorkom dat je al te impulsief op elke kans reageert en maak bewuste keuzes. Soms moet je een kans laten schieten, zodat je maximaal kunt profiteren van een andere kans.

Succesvol ondernemen met ADHD: het kan!

Ondernemen met ADHD is een kans om je unieke talenten in te zetten en te gedijen in een omgeving die bij je past. Door je creativiteit, energie, en flexibiliteit in te zetten, kun je een succesvolle ondernemer worden die niet alleen zijn of haar dromen waarmaakt, maar ook een inspiratiebron is voor anderen. Als iemand die al meer dan tien jaar met ADD leeft en zelf ondernemer is, weet ik hoe uitdagend het soms kan zijn, maar ik weet ook hoe bevredigend het is om je eigen pad te bewandelen en succes te bereiken op jouw eigen voorwaarden.

Of je nu overweegt om te gaan ondernemen of al de eerste stappen hebt gezet, onthoud dat je met ADD niet beperkt bent, maar juist een unieke set vaardigheden hebt die je ver kunnen brengen in de wereld van het ondernemerschap.

En nu?

Twijfel jij of je de stap naar het ondernemerschap moet nemen? Dan kun je een paar stappen ondernemen.

• Het helpt om tips uit te wisselen en vragen te stellen aan mensen die ervaring hebben. Praat met anderen in onze online community.
• Ga in gesprek met een ADHD loopbaanadviseur die snapt wat ADHD is en hoe je het beste tot je recht komt.
• Lees ook de verhalen van ondernemers met AD(H)D Andrina van Reizen voor Focus en Denise van ChokaChoKa.